Tuesday, April 26, 2016

මුහුද අපවිත්‍ර කරන රටවල් 20න් 5 වැනි තැන ලංකාවට

"ඉන්ටර්නැෂනල් බිස්නස් ටයිම්ස් සඟරාව"  (INTERNATIONAL BUSINESS TIMES)ලොව පුරා රටවල් 192ක් පිළිබඳ අවධානය යොමු කර සාගරයට අධික ලෙස ප්ලාස්ටික් ගන අපද්‍රව්‍ය මුදාහරින රටවල් 20ක් නම් කොට ඇත.

එම රටවල් 20 අතරින් 5 වැනි ස්ථානයට ශ්‍රී ලංකාව පත්ව ඇත

මෙම මූලික රටවල් පහ අතර පළමුව චීනය, දෙවනුව ඉන්දුනීසියාව, තුන්වැනුව පිලිපීනය සහ හතරවැනි ස්ථානයට වියට්නාමය පත්ව ඇත.

ශ්‍රී ලංකාව වසරකට මුහුදට මුදාහරින ප්ලාස්ටික් ඇතුළු ඝණ අපද්‍රව්‍ය  ප්‍රමාණය මෙට්රික් ටොන් 1.59ක් බව එමගින් අනාවරණය කර ඇත.
"ඉන්ටර්නැෂනල් බිස්නස් ටයිම්ස් සඟරාවට අනුව ලංකාවේ සෑම පුද්ගලයකුම දිනකට කුණු කිලෝ 5.1ක් පරිසරයට මුදා හරින  අතර එයින් ග්‍රෑම් 300ක ප්ලාස්ටික් අපද්‍රව්‍ය වේ. ලංකාවේ නිෂ්පාදිත කුණු ප්‍රමාණය ජනගහනයෙන් බෙදීමෙන් මෙම අගයන් ලබාගෙන ඇත.

2010 වන විට ලෝකය පුරා මුහුදට ප්ලාස්ටික් අපද්‍රව්‍ය ටොන් 26.5ක් එකතු කර ඇති අතර 2025 වන විට එය වර්ෂයට ටොන් 56.9 දක්වා ඉහල යනු ඇතැයි ගණන් බලා ඇත.2025 වන විට ලංකාව 10 වන ස්ථානයට පත්වූවද වාර්ෂිකව මුදාහරින ප්‍රමාණය 1.92 දක්වා ඉහල යනු ඇත.

වැඩි විස්තර සදහා අදාල ලිපියට මෙතනින් යන්න http://www.ibtimes.com/china-india-us-among-worlds-worst-marine-polluters-country-country-breakdown-plastics-1813476

Friday, April 22, 2016

මිහිතල දිනය (අප්‍රේල් 22)


  මිහිතල දිනය අප්‍රේල් 22 දිනට යෙදී ඇත. 1970 අප්‍රේල් මස 22 වැනි දින ආරම්භ වූ මිහිතල දිනයට 2016 වර්ෂයේ දී වසර 46ක්‌ සම්පූර්ණ වේ. 1970 වන විට ඇමෙරිකාවේ පැවැති පාරිසරික විනාශය පිළිබඳව ජනතාව දැනුවත් කිරීම හා වගකිවයුත්තන් ගේ අවධානය යොමු කරවීම අරමුණු කරගනිමින් සංවිධානය කරන ලද සාමකාමී උද්ඝෝෂණ ව්‍යාපාරයක්‌ ලෙස මිහිතල දිනය ආරම්භ විය.

 ඒ ඇමෙරිකාවේ මිලියන 20 ක ජනතාවක්‌ එදින වීදි බැස පරිසරය පිරිසිදු කිරීම, රැළි, විරෝධතා ව්‍යාපාර, දේශන, වැඩමුළු ආදිය පවත්වමින් පරිසර ක්‍ෂේත්‍රයේ නව සන්ධිස්‌ථානයක්‌ එදින සනිටුහන් කළ නිසාය. 


මිහිතල දිනයේ පෙරැළිය ඇති කළ මිහිතල දින සමාරම්භකයා වශයෙන් සලකනු ලබන්නේ "ගේ ලෝඩ් නෙල්සන්" නමැත්තාය. ඔහු වින්කොන්සි ප්‍රාන්තයේ සෙනෙට්‌ සභිකයෙක්‌ද, ආණ්‌ඩුකාරයා වශයෙන්ද පත්වී පසුව ඇමෙරිකානු සෙනෙට්‌ මණ්‌ඩලයේ සභිකයකු සේද කටයුතු කළ පුද්ගලයෙකි.


ඔහුගේ නායකත්වයෙන් ඇරැඹි 1970 අප්‍රේල් 22 දා "පරිසර සංග්‍රාමය" ලෝකයට පරිසරය පිළිබඳ හිතන්නට මෙන්ම ක්‍රියාකරන්නටත් යමක්‌ ඉතිරි කළේය. අද දක්‌වාත් අප්‍රේල් 22 දාට මිහිතල දිනය සැමරෙන්නේ ඒ නිසාය.
මෙහි ප්‍රතිඵලයක්‌ ලෙස ඉන් අනතුරුව ගත වූ වසර කිහිපයක කාලය ඇතුළත ඇමෙරිකාවේ පරිසර සංරක්‌ෂණයට අදාළ අණ පනත් ගණනාවක්‌ ඇති වූ අතර, ඒ සඳහා වගකිව යුතු ආයතන කිහිපයක්‌ ද ස්‌ථාපිත කිරීම සඳහා ඉන් සැලකිය යුතු බලපෑමක්‌ ඇති වූ බව පිළිගැනේ. මුල දී මිහිතල දිනය වැඩි වශයෙන්  ඇමෙරිකාවට අදාළ වුව ද පසුව 1980 දශකයේ පටන් සෑම වසරක ම අප්‍රේල් මස 22 වැනි දිනය මිහිතල දිනය ලෙස සැමරීමට ලෝකයේ රටවල් රැසක්‌ ක්රියා කර ඇත. 



මිහිතල දිනය ලෙස සැමරීම සඳහා ඒ ඒ වර්ෂ වලදී නිශ්චිත තේමා ද යොදාගෙන ඇති අතර මේ වර්ෂයේ දී යොදාගෙන ඇත්තේ Trees for the Earth යන්නයි එහි සිංහල තේරුම “මිහිතලය සුරැකීමට ශාක සුරකිමු”  යන්නයි.

 සමස්‌තයක්‌ ලෙස නූතන පරිසර සංරක්‌ෂණ ව්‍යාපාරයේ වැදගත් දිනයක්‌ ලෙස මිහිතල දිනය සැලකිය හැකි ය. 

මේ වසරේමිහිකත දිනය සැමරීම නිව්යෝර්ක්හි දී එක්සත් ජාතීන්ගේ මූලස්ථානයේ දී සිදු කිරීමට නියමිත බවත් මේ වසරේ තේමාව සමග, එහි 50 වැනි සංවත්සරය වෙනුවෙන් එය ඉදිරි පස් වසර තුළ ගස් බිලියන 7.8 සිටුවීමේ ඉලක්කය සකස් කර ඇති බවත් එක්සත්ජාතීන්ගේ වෙබ් පිටුව තුළ සදහන් වේ.

තවද ගස් වැවීම තුළින් දේශගුණික විපර්යාස පාලනය කළ හැකි බව හා එම ගස් අපේ වායුගෝලයේ සිට අතිරික්ත හා හානිකර CO2 උරා ගනී. එක් වර්ෂයක් තුළ පරිණත ශාක අක්කරයක් සාමාන්‍යෙයන් මෝටර් රථටක් ධාවන සැතපුම් 26,000 මගින් නිෂ්පාදනය කරන CO2 ප්‍රමාණයට සමානව අවශෝෂණය කරගන්නා බව ද සදහන් වේ.

මිහිතලය සුරැකීමේ කර්යයේදී ශාක වලින් ලැබෙන දායකත්වය මෙතෙකැයි කිව නොහැකි බව සදහන් කළ යුතු මනාය. ඒ අනුව මෙවර තේමාව කාලෝචිතම තේමාවක් බව සදහන් කළ යුතුය.


පසුගිය වර්ෂ කිහිපයක තේමාවන් පහතින් දක්වා ඇත

2012 තේමාව - ‘මිහිතලය සුරැකීමට ලොව ම එක්රැස් කරමු’ 
2013 තේමාව - "දේශගුණ විපර්යාස ජයගනිමු"
2014  තේමාව - හරිතවත් නගරයක් 
2015 තේමාව - 'ජලය විස්‌මයජනක ලෝකයක්‌'  (Water Wonderful World). 

එක්සත්ජාතීන්ගේ වෙබ් පිටුව
There was an error in this gadget

R C D